19/1/15

Από τον Πικάσο στη Δημουλά...

Pablo Diego José Francisco de Paula Juan Nepomuceno María de los Remedios Cipriano de la Santísima Trinidad Ruiz y Picasso

Το Όνειρο, 1932
picasso-the-dream
Έτσι αποτύπωσε μία από τις γυναίκες (σύζυγοι, ερωμένες, μούσες) της ζωής του ο Ισπανός ζωγράφος. Και το όνομα αυτής, Marie-Therese Walter...
46 αυτός το 1927, 17 αυτή αγνοούσε τη φήμη του όταν της συστήθηκε στο μετρό του Παρισιού μετά τα ψώνια της από την Γκαλερί Λαφανιέτ.
Η σχέση τους  κρατήθηκε μυστική ως το 1932 όταν πραγματοποιείται η μεγάλη έκθεση του Πικάσο στο Παρίσι, όπου εκτίθενται μεταξύ άλλων οι πίνακες Το Όνειρο και Η Διάλεξη. Για πρώτη φορά το μυστικό τους βγαίνει στη φόρα, αφού μέχρι τότε, στα έργα του η Μαρί-Τερέζ εμφανιζόταν συγκαλυμμένα, με τα χαρακτηριστικά της να ενσωματώνονται στο φόντο των πινάκων.
Μαζί της το 1935 αποκτά μια κόρη, τη Μάγια, (όντας ήδη παντρεμένος με την Ρωσο-Ουκρανή χορεύτρια Olga Stepanovna Khokhlova) ώσπου το 1937 την... αντικαθιστά με την επόμενη ερωμένη του. Η Μαρί-Τερέζ (όπως και άλλες γυναίκες του πριν και μετά) αυτοκτόνησε το 1977...
Το Όνειρο αγοράστηκε από τον μεγιστάνα του καζίνο του Λας Βέγκας, Στιβ Γουίν, το 1997 έναντι 48 εκατ. δολαρίων. Όταν ετοιμαζόταν να τον μεταπουλήσει στην τιμή των 139 εκατ. δολαρίων, ακυρώθηκε η συναλλαγή εξαιτίας ενός σκισίματος που ίδιος προκάλεσε στο κέντρο του πίνακα…

ΙΙα

57 χρόνια μετά, η Κική Δημουλά εμπνέεται και 'αναλύει' υπέροχα Το Όνειρο του Πικάσο σ' ένα ποίημα με τίτλο Σύνδρομο (από την ποιητική της συλλογή Το Τελευταίο Σώμα μου)

Κοιτάζοντας τν πίνακα το Πικάσο «Τ νειρο»

Ἔχω κρεμάσει αὐτὸν τὸν πίνακα σὰν δόλωμα
στὴ συμπαγῆ ἐπιπεδότητά μου
μήπως τσιμπήσει τανυσμὸς γκρεμιστῆς,
τὸν ἔχω σὰν φουρνέλο
μὴ καὶ τὴν ἀνατίναζε συθέμελα
τὴ συμπαγῆ ἐπιπεδότητά μου.

Καθιστ κοιμται τ κορίτσι.
Καθιστς παγγιάζεις καλύτερα στ σμα σου,
εσαι πι τοιμος ν γίνεις δικός σου: ν νειρευτες.
Το περβατικο  νατομία πέτρεψε στ σμα αθαιρεσίες σάρκινες.
Κοιμται τ κορίτσι ν πίσω π τ χαλαρ φουστάνι της
 νας μαστς νατέλλει γι ν θηλάσει  λαίμαργη φαίρεση.
Σπασμένη το λαιμο  ντίσταση κα τ κεφάλι, πελεύθερο,
σν γελαστ ατ κούμπησε στν μο
πού, περιγελαστς τς συμμετρίας, εναι πι ψωμένος π᾿ τν λλο,
στοιβάδα τόλμης.
Τν παρξή του φουγκράζεται τ κορίτσι: παράνομες κλεφτς μετακινήσεις,
μι μετατόπιση το Εναι λίγο πι δ λίγο πι κε,
θέσεις πο νεφοδιάζονται μ θέσεις.
 μύτη, πράσινη χαρακωτ γραμμ πο προσπερνάει διάφορη τ τέλος της,
χύνεται νάμεσα στ μάτια κα τ μέτωπο, χάνεται μέσα στ μαλλιά,
γγεο αμοφόρο του νδόμυχου.
Μισ χαμόγελο στ θέση του τ᾿ λλο μισ ψηλότερα,
συμμετρίας μειδίαμα σν να στραβοπόδαρο σκαμνάκι,
κε γι ν πατήσουν κα ν βγον π τς τουλπανένιες μαξες
ο τουλπανένιοι πιβάτες: τ νειρα το κοριτσιο.
Τς πολυθρόνας τ μπράτσα ποσυνειδίζονται:
λυγίζουνε σν χαλαρ γκάλιασμα στο κοριτσιο τ μέση,
γιατ τ ξέρουνε κόμα κα ο πολυθρόνες
πς ποιος νειρεύεται δονεται κι πάρχουνε κα νειρα
ποὺ σὲ πετᾶνε χάμω.

Ἐμένα ἡ μύτη μου τελειώνει ἀκριβῶς στὸ τέλος της.
Δὲν πάει αἷμα στὸ ἐνδόμυχο.
Κι οἱ ὦμοι μου συμμετρικὰ πεσμένοι καὶ οἱ δυό.
Καιρὸ ἔχω νὰ μιλήσω γιὰ ὄνειρα
καιρὸ δὲν ἔχω
 ὄνειρα δὲν ἔχω,
συμμετρικὴ ἀνέχεια.
Ο μοι μου συμμετρικ πεσμένοι κα ο δυό.
Κι τι ντέχω τέτοια νέχεια λέω μν εναι νειρο.
Μν εναι νειρο πς νειρα δν χω.
νειρο νάναι κι ς μν γυμνώνει π νειρα.
νειρο νάναι, σπόρος ν περιφέρεται στν πνο μου
κι χει  Θες γι μήτρα.
Τ πίνω κι ς μν εναι πόσιμο,
στω τ λέξη ν νειρεύομαι κα δν ρωτάω καμι ξακρίβωση
ν εναι νειρο πς νειρα δν χω.
Γι ν μιλήσει  κάθε ξακρίβωση θέλει ν πληρωθε μ νειρα.
Κι νειρα ν πληρώνω μι κόμα ξακρίβωση δν χω.

 μητέρα μου θηση πέθανε νέα
κι  πηλς πο εμαι, μ πιέζει ν σπάσω.
ς πότε, λέει, θ θυσιάζεται  θάνατος γι ν ζες σύ.
Κι νειρα δν χω ν πλάσω πήλινη περιφρούρηση τς λης μου.
Κα τί σημαίνει νειρο; Τί δηλαδ δν χω;
Θά ναι ατ πο θέλει νά χει μέσα του  πηλς γι ν μ σπάζει,
θά ναι ο τουλπανένιοι πιβάτες στς τουλπανένιες μαξες.

νειρο σημαίνει
φτερούγα πνου π κερ πο λιο ρωτεύεται κα λιώνει,
φύλλα πο θαυμαστ σορροπον σν ν πατνε σ κλαδι
ν τ βλέπεις καθαρ πς δν πάρχει δένδρο,
ν᾿ κος ν τραγουδνε χίλια να π᾿ τ λαρύγγι το χι.
νειρο σημαίνει
ν μν πάρχουν σύνορα κι ο βλοσυρο καχύποπτοι φρουροί τους.
λεύθερα ν μπαίνεις σ᾿ νθρωπο 
κι οτε τς ε, οτε τς οδε.
Δν ρθε κι να πόγευμα πο ν μ γίνει βράδυ,
ν ρθει κι να νειρο πο ν μν γίνει νθρωπος,
ν ρθει κι νας νθρωπος πο ν μ γίνει νειρο,
τς οδε, τς ε.

Ξανοίχτηκα πολ σ ρισμος
κι εν᾿ πικίνδυνο ν κλας χωρς πυξίδα.
Φύλαγέ μου, Θέ μου, τουλάχιστον σα χουν πεθάνει.

ΙΙβ


Η Εικόνα του Πάμπλο Πικάσο αναλύεται σε Λέξεις της Κικής Δημουλά. Οι λέξεις μετατρέπονται σε Νότες του Σάκη Παπαδημητρίου. Κι οι νότες μετουσιώνονται σε Ήχο με τη φωνή της Μαρίας Φαραντούρη. 


3 σχόλια:

ART-TRAVELLER είπε...

Πραγματικά υπέροχη ανάρτηση !!!
Ευχαριστούμε πολύ Ιωάννα και καλή συνέχεια !!!

habilis είπε...

Εξαιρετική ανάρτηση !!!

Σε ευχαριστώ για την ιδέα σου που με καθήλωσε ...

Roadartist είπε...

Πολύ ωραίο!! :)